Nidzica

Nidzica to miasto w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie nidzickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Nidzica, położone nad rzeką Nidą (górny bieg Wkry).

Pierwsze wzmianki o ziemi nidzickiej można znaleźć już u Galla Anonima, opisującego nieudaną wyprawę księcia Bolesława Krzywoustego do Prus. Tereny dzisiejszego miasta przed wiekami zamieszkiwali pogańskie plemiona Sasinów i Gallindów. Nidzicę (Nibork) lokowano na prawie chełmińskim w 1381 roku. Miasto zbudowano na obrysie prostokąta, otoczono murami obronnymi z dwiema bramami wjazdowymi. Brama od południa broniona była znajdującym się już poza fosą kwadratowym blokhauzem, pełniącym rolę barbakanu. Brama północna ochraniała wjazd z kierunku Olsztyna i Królewca. Od strony zamku, gdzie teren był bardziej dostępny, wzniesiono podwójne mury obronne, wzmocnione basztami. W Nidzicy, której okolice bogate są w zasoby gliny, wyrabiano masowo bogato zdobione kafle, z rudy darniowej wytapiano żelazo, a w majątkach wiejskich uruchamiano gorzelnie.

Wojny szwedzkie przerwały pomyślną koniunkturę gospodarczą. W 1628 roku miasto zostało zniszczone przez Szwedów. W roku 1656 Nidzicę bezskutecznie oblegali Tatarzy. Miasto nawiedzały liczne pożary (1664, 1804) i zarazy (1398, 1416, 1450, 1550). Najgroźniejsza była dżuma, która w latach 1710 – 1711 pochłonęła jedną piątą mieszkańców.

W XVIII wieku funkcjonowała tu polska szkoła znana z wysokiego poziomu nauczania.

W XIX wieku nastapił znaczny rozwój przemysłu ceramicznego i papierniczego.

W 1920 roku duża część mieszkańców wypowiedziała się za przynależnością do państwa polskiego, Neidenburg pozostał jednak w Niemczech.